Kategori: Makaleler

Kalbimiz Nedir? “Kalbim sıkışıyor,” dediğimizde çoğumuz ne demek istediğimizi tam olarak anlatmakta zorlanmayız. Kalbimiz, fiziksel olarak vücudumuzun içinde kan pompalayan bir organ olmasının ötesinde, duygularımızın, düşüncelerimizin ve hayatın anlamını arayışımızın merkezi gibi. Ama kalbimiz nedir gerçekten? Sadece bir kas mı, yoksa daha fazlası var mı? Bu sorunun cevabı hem kişisel hem de evrensel bir yolculuğa çıkarabilir bizi. Kalbinin Sesi: Geçmişten Günümüze Bugün hepimiz kalbin bir organ olduğunu biliyoruz. Tıp ilerledi, biyoloji öğrendik, kalp hastalıkları hakkında konuşabiliyoruz. Ama tarih boyunca, kalp bir anlamda çok daha fazla şey ifade ediyordu. Eski uygarlıklarda, kalp sadece bedeni canlı tutan bir organ değil, aynı zamanda…

Mahreç Almak: Psikolojik Bir Mercekten İnsan Deneyimine Bakış İnsan davranışlarını gözlemlemeyi, ardındaki nedenleri sorgulamayı her zaman merak etmişimdir. Küçük bir etkileşimden, karmaşık sosyal süreçlere kadar her an, bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde zihnimizde işlenen bilgilerin bir sonucu. Bu merak beni “mahreç almak” kavramına yönlendirdi. Mahreç almak, dilbilimde seslerin çıkış noktalarını ifade eden teknik bir terim olsa da, psikolojik bakışla ele alındığında, bireyin kendi iç dünyasında ve sosyal ortamda sesini nasıl konumlandırdığını, kendini ifade etme biçimini de anlamamıza olanak tanıyor. Bilişsel Psikoloji Açısından Mahreç Almak Bilişsel psikoloji, insanın bilgi işleme süreçlerini ve algısal tepkilerini inceler. Mahreç almak, burada bir metafor…

Hangi Nevresim Takımı Terletmez? Terleme Sorununa Karşı En Rahat Uyku Rehberi Yaz geldi, sıcaklar bastırdı, klima ya da vantilatör imdadımıza yetişemiyor. O sıcakta bir de terleten nevresim takımlarını çekmek zorunda kalıyoruz. Evet, evet, ben de biliyorum, hepimiz bu sorunun farkındayız: Hangi nevresim takımı terletmez? Hangi kumaşlar vücut sıcaklığınızı anlayıp, “Tamam, dostum, sana rahatlık lazım” diyecek kadar akıllıca? İşte asıl mesele bu. İzmir’de yaşayan biri olarak, yazın ne demek olduğunu çok iyi bilirim. Sıcaktan alnımda biriken terin, sanki sinirlerime kadar işlediği bir dönem. O yüzden, bu yazıda sıcak havalarda terletmeyen nevresim takımları üzerine düşündükçe, kendi uyku problemlerimi de hatırlıyorum. Yani bu…

Toplumsal Mercekten Tasavvufta İstiğna Kavramı Hayatın yoğun temposunda bazen durup kendimize “Gerçekten neye ihtiyacım var?” diye sormak isteriz. Ben, toplumsal yapılar ve bireylerin bu yapılarla olan etkileşimlerini gözlemleyen biri olarak, tasavvufun derin kavramlarını da bir mercekten incelemeyi ilginç buluyorum. Bugün ele alacağım konu, sıkça mistik bir terim olarak karşımıza çıkan istiğna kavramı ve bunun toplumsal boyutları. Tasavvufta istiğna, sadece bireysel bir manevi pratik değil, aynı zamanda toplumsal normlar, kültürel değerler ve güç ilişkileriyle de iç içe geçer. İstiğna Nedir? Tasavvufta istiğna, kişinin dünyevi gereksinimlere karşı bir özgürlük ve bağımsızlık hâli kazanmasını ifade eder. Arapça kökenli bir kelime olan istiğna, “bağımsızlık,…

“İmkan” Kelimesinin Eş Anlamlısı Üzerine Sosyolojik Bir Bakış Hayatın karmaşasında, kullandığımız kelimeler çoğu zaman yalnızca iletişimin aracı değil, aynı zamanda toplumsal yapılar ve bireysel deneyimlerimizi şekillendiren semboller haline gelir. “İmkan” kelimesini düşündüğümde, aklıma sadece bir eş anlamlı arayışı gelmiyor; aynı zamanda bu kelimenin toplumsal yaşamda ne kadar derin bir yeri olduğunu fark ediyorum. Ben, belli bir meslek ya da kimlikle sınırlanmadan, toplumsal yapıların bireyler üzerindeki etkilerini gözlemleyen birisi olarak, bu yazıda “imkan” kelimesinin eş anlamlılarını sosyolojik bir perspektifle tartışmak istiyorum. Okurken, kendi yaşamınızdaki fırsatları ve sınırları düşünmenizi ve empati kurmanızı umuyorum. Temel Kavramlar: İmkan ve Eş Anlamlıları “İmkan”, genel anlamıyla…

Eskiden Çok Hızlı Dönen Gezegen Nedir? Düşünsenize, bir zamanlar çok hızlı dönen bir gezegen vardı. Hani, öyle bir gezegen ki, dönerken çevresinde meydana gelen devasa değişiklikler, hem bilim insanlarını hem de meraklıları deli ediyordu. Hızlı dönmenin gezegenler için neler ifade ettiğini anlamak için bu gezegenin ne kadar sıradışı olduğunu tam kavrayabilmemiz gerek. Ama ben şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki; gezegenin hızından daha fazla ilgimi çeken şey, o hızın neden olduğu büyük felaketti. Hadi, şimdi biraz derinlere inelim. Eskiden gerçekten çok hızlı dönen bu gezegen nedir, kimdir, ne yapar? Gerçekten hızlı dönerken ne gibi büyük felaketlere yol açmıştır? Hadi bu soruları birlikte…

Erkeklerde Islak Mendil Ne Demek? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme Toplumda Erkeklik ve Hijyen: Bir Sosyal Norm Olarak Islak Mendil İstanbul’da, yoğun bir günün ardından Taksim Meydanı’na adım attığımda, insanların hızlı adımlarla yürüdüğünü, telefonlarına odaklanarak göz göze gelmekten kaçındığını fark ettim. Bu kalabalığın içinde, bir grup erkeğin birbirine ıslak mendil önerdiği sahneyi gördüm. Birinin çantasından hızlıca çıkarıp diğerine verdiği ıslak mendil, ilk başta sıradan bir hareket gibi görünebilir, ancak aslında toplumsal cinsiyet normları, hijyen ve çeşitlilik üzerine derin bir anlam taşıyor. Erkeklerde ıslak mendil ne demek? sorusunun cevabı, sadece kişisel hijyenle ilgili bir mesele değil, aynı…

Engellediğim Kişi Profil Fotoğrafımı Görür Mü? İzmir’de yaşıyorum. Genç bir sosyal medya kullanıcısı olarak, biraz da aktif bir tartışmacı olduğumdan sosyal medya dünyasında her türlü meseleyle karşılaşıyorum. Bu yazının konusu, aslında çoğumuzun bir şekilde cevabını aradığı ama tam olarak net olmayan bir soru: Engellediğim kişi profil fotoğrafımı görür mü? Bunu hem teknik açıdan hem de biraz daha sosyal bir bakış açısıyla ele almak istiyorum. Öncelikle şunu söyleyeyim: Engelleme, sosyal medyanın “modern çağda bana ne kadar sınır koyabilirim?” sorusunun cevabı gibi bir şey. Hangi platformda olursanız olun, o engelleme butonuna basmak, bir noktada kontrolü elinize almanızı sağlar. Ancak, her şeyde olduğu…

Bir Erkeğin Kullandığını Nasıl Anlarım? Toplumsal Cinsiyet ve Adalet Perspektifinden Bir Değerlendirme Bir erkeğin kullandığını nasıl anlarım? Sorusu, aslında çok basit gibi gözükse de, toplumsal cinsiyet normları, çeşitlilik ve sosyal adalet bağlamında düşündüğümüzde son derece karmaşık bir hale gelebiliyor. Bu konu, kişisel gözlemlerimin yanı sıra toplumsal yapılarla da yakından ilişkili. Çünkü bir erkeğin “kullanma” hali, çoğunlukla sadece bireysel bir davranış değil, aynı zamanda kültürel ve toplumsal bir yansıma olarak karşımıza çıkıyor. İstanbul’da yaşayan, bir sivil toplum kuruluşunda çalışan bir genç olarak, sokakta, toplu taşımada, işyerinde ve diğer sosyal alanlarda gözlemlediğim birçok durum, bu soruyu daha derinlemesine incelememi sağladı. Kimi zaman…

Alan Kuvvetleri Nelerdir? – Bir Yalnızlık, Bir İletişim Bir yaz akşamı, Kayseri’de, kendimi öylesine kaybolmuş hissettim ki. Havanın o sıcak, yapışkan etkisi, kafamda bir yerlerde “Alan kuvvetleri nelerdir?” sorusunu çınlatırken, ben, içimdeki tüm o kalabalığı geride bırakmaya çalışıyordum. Bugün hiç olmadığı kadar yalnızdım. Bir yandan günlük yazıyordum, bir yandan da dışarıda, şehirdeki tüm o seslerin, gürültülerin, insanların arasında kaybolmayı istemiştim. Ama aniden, bir düşünce canlandı kafamda: Alan kuvvetleri. Evet, fiziksel bir şey, ama bir anlamda, duygusal dünyamla da paralel bir şey. Bunu yazarken, her satırı sanki kendi içimdeki bir soruyu yanıtlıyormuş gibi hissettim. O An, O Alan Kuvveti Bugün, bir…